Praca podyplomowa, czyli o sztuce kondensowania treści

Pisanie pracy podyplomowej

Praca podyplomowa różni się od pracy dyplomowej, czy magisterskiej przede wszystkim objętością. Nie oznacza to, że pisanie pracy podyplomowej jest mniej czasochłonne. Praca podyplomowa to dzieło zawierające się na 20-45 stronach, które składa się ze wstępu, części zasadniczej i zakończenia (plus bibliografia, załączniki, spisy elementów graficznych i ewentualnie aneks). Pod względem struktury ma wiele wspólnego z pracą magisterską.

Jak napisać dobrą pracę podyplomową?

Istotą studiów podyplomowych jest uzupełnienie wiedzy w konkretnym zakresie. W tym kontekście studia podyplomowe z założenia mają ugruntować wyspecjalizowaną wiedzę. Praca podyplomowa ma być odzwierciedleniem tej specjalizacji. Nie jest to miejsce na obszerne rozważania teoretyczne. Bardzo dobrze postrzegane są podyplomówki empiryczne, a w ostatnim czasie szczególnie te mające charakter projektowy.

Pisanie części teoretycznej

Skoro nie mamy miejsca na obszerne rozważania teoretyczne i wprowadzenie do części badawczej, w tym miejscu należy w zwięzły sposób zdefiniować pojęcia kluczowe dla danego tematu, nakreślić kontekst rozwoju danego zjawiska, czy problemu. Warto korzystać z najnowszej literatury. W ten sposób rozważania będą korespondowały z najnowszymi doniesieniami w danym zakresie. Część teoretyczna nie może być obszerniejsza od części badawczej. Podobnie jak w przypadku pracy dyplomowej, czy magisterskiej również i w pracy podyplomowej obowiązuje zasada proporcji.

Pisanie pracy podyplomowej – część empiryczna

Zasadniczo część empiryczną pracy podyplomowej tworzą dwa rozdziały. W pierwszym należy zaprezentować założenia badań własnych, w tym: cel pracy, przedmiot badań, problemy i hipotezy badawcze oraz opisać instrumentarium badawcze (metody, techniki i narzędzia). Często informacje te powiela się również we wstępie, a niekiedy również w zakończeniu (gdy Autor zdecydował się na weryfikowanie założeń badawczych właśnie w tym miejscu).

Rozdział drugi to prezentacja wyników badań własnych. Jest to zasadnicza część pracy podyplomowej. Własny wkład studenta. Część teoretyczna prawie zawsze jest odtwórcza (bazuje na źródłach literaturowych), część badawcza to element w pełni odautorski i oryginalny. O unikalności tej części można mówić nawet wówczas, gdy Autor w pracy dyplomowej przedstawia wyniki badań już opublikowanych, ale zestawionych i zaprezentowanych w nowy sposób. Przykład: wykorzystywanie danych Eurostatu, czy GUS-u celem próby weryfikacji przyjętej hipotez(y).

Wstęp i zakończenie w pracy podpyplomowej

Wstęp do prac promocyjnych, podobnie jak zakończenie najlepiej pisać po opracowaniu korpusu pracy, czyli rozdziałów zasadniczych. Nierzadko od studenta wymaga się przedstawienia wstępu na jednym z pierwszych seminariów. Rzadko kiedy wstęp w ostatecznej formie odzwierciedla pierwotną jego formę. Dlaczego? Ponieważ wiedza Autora na temat danego problemu ewoluuje wraz z opracowywaniem przez niego konkretnych części pracy. Natomiast zakończenie to miejsce na podsumowanie rozważań, zaprezentowanie wniosków cząstkowych i ogólnych. Na ich podstawie dokonuje się weryfikacji założeń badawczych (Autor odpowiada na problemy badawcze i weryfikujemy hipotezy). Jest to również miejsce na wprowadzenie elementu dyskusji. Oczywiście można stworzyć odrębny rozdział, w którym wyniki badań autorskich będą konfrontowane z wynikami innych badaczy. Trzeba mieć jednak świadomość, że większość recenzentów w pierwszej kolejności zapoznaje się ze wstępem, dalej z zakończeniem, a dopiero później ocenia część środkową, czyli rozdziały w pracy podyplomowej.

 

Kreatywne pisanie prac magisterskich

Kreatywne pisanie prac

pisanie pracKreatywne pisanie prac to z jednej strony sposób spędzania czasu wolnego, a z drugiej trening usprawniający warsztat pisarski. Napisanie pracy dyplomowej, czy magisterskiej stylem naukowym, a wiec wynikającym z kryteriów stawianych tekstom akademickim jest dla dyplomanta i magistranta wyzwaniem. Doktoranci mają nieco większa wprawę w pisaniu pracy ze względu na fakt, że wcześniej przygotowywali już prace akademickie-promocyjne, czyli pracę dyplomową i magisterską. Poza tym doktorant swój warsztat pisarski szkoli również poprzez redakcję publikacji naukowych w formie rozdziałów w monografiach i artykułów. Niewielu dyplomantów, czy magistrantów szkoli swoje umiejętności pisarskie poprzez publikowanie. Wynika to z braku wiedzy na ten temat (jak pisać? gdzie publikować? jakie są kryteria publikacji?). Druga strona medalu jest taka, że nikt od dyplomanta, czy magistranta nie wymaga pisania artykułów naukowych. W konsekwencji, studenci studiów I i II stopnia nierzadko najzwyczajniej nie wiedzą w jaki sposób zabrać się do przygotowania tekstu licencjatu, czy magisterki.

Kreatywne pisanie spełnia jeszcze kilka istotnych funkcji o których wypada wspomnieć. Może pełnić rolę terapii (uzewnętrznienia negatywnych emocji- ożywienie ich). Ta forma ekspresji jest typowa dla osób twórczych o artystycznej duszy. Kolejna funkcja kreatywnego pisania to poszerzenie zasobu słownictwa (pisząc krótsze teksty o charakterze naukowym stanowiących wprawkę do napisania pracy licencjackiej, czy magisterskiej), student z jednej strony wzbogaca wiedzę i małymi kroczkami staje się ekspertem w danej dziedzinie, a z drugiej powiększa zdolność operowania fachową terminologią (w tym automatycznie przyswaja definiowane i opisywane treści). Nie jest tajemnicą, że pisanie krótszych tekstów szkoli. W tym sensie, że pozwala na uniknięcie popełnienia wielu błędów merytorycznych, w tym metodologicznych w trakcie pisania pracy licencjackiej, czy magisterskiej. Kreatywne pisanie prac dyscyplinuje. Pozwala na utrwalenie pewnych schematów zachowań pisarskich – każdy wypracowuje swoje własne. Niejako „wymusza” na piszącym sięganie do źródeł (literatura), drążenia problemu w głąb, poszukiwania odpowiedzi na postawione pytania.

Kreatywne pisanie, a pisanie prac zaliczeniowych 

Zapewne wielu osobom powyższe sugestie kojarzą się z pisaniem prac zaliczeniowych. Istnieje istotna różnica pomiędzy napisaniem pracy zaliczeniowej, a kreatywnym treningiem pisarskim (którego rezultatem jest np. publikacja w periodyku). Do napisania pracy zaliczeniowej student jest zobligowany przez wykładowcę (pisze ją pod przymusem, nierzadko presją czasu). Już sam ten fakt może wyzwalać reakcje stresowe i opór. Gratyfikacja to ocena. Jeżeli jest wysoka, włożony w przygotowanie tekstu nakład pracy powoduje zadowolenie. Najmniej korzystną konsekwencją jest niedostateczna ocena, co powoduje silną frustrację i zniechęca do dalszego pisania jakichkolwiek tekstów (rodzi się przekonanie: „Nie potrafię napisać dobrej pracy”). W przypadku pisanie kreatywnego – pozostańmy przy przykładzie artykułu zgłaszanego do periodyku – student wysyła go w terminie, który sam ustala (redakcja oczywiście narzuca pewien zakres czasowy przyjmowania artykułów, aczkolwiek z reguły terminy są powtarzalne i publikacje składać można cyklicznie). Znika presja czasu. Kolejny etap po złożeniu tekstu, to jego ocena w formie recenzji. Dobra recenzja to gratyfikacja dla studenta. Zła, oznacza konieczność modyfikacji tekstu lub zgłoszenia go do innego periodyku celem skonfrontowania wystawionych recenzji. Z jednej strony student pracuje nad swoim warsztatem pisarskim, cały czas obraca się w środowisku akademickim, równocześnie czerpie szereg ww. korzyści z redakcji tekstów. Przede wszystkim – jak już wspomniano – szkoli się w przygotowaniu pracy licencjackiej (użyteczne są szczególnie recenzje, które bazując na konstruktywnym uzasadnieniu wskazują co jest dobre, a co należy poprawić). Z kolei ocena prac zaliczeniowych rzadko kiedy jest uzasadniana. Najczęściej wykładowca uzasadnia swoją ocenę stwierdzeniem „praca nie na temat”.  Inna kwestia, trenując kreatywne pisanie można dojść do perfekcji i pisać znakomite prace zaliczeniowe redagowane stylem naukowym.

Metody kreatywnego pisania pracy zaliczeniowej

Problem prac zaliczeniowych na polskich uczelniach, a zapis spontanicznych myśli – kreatywność, a pisanie pracy zaliczeniowej

pisanie pracy zaliczeniowej

Prace zaliczeniowe, które ma do przygotowania student w znakomitej większości przypadków mają charakter odtwórczy. Kształci to na krótką metę. Ciekawym rozwiązaniem jest realizowanie prac projektowych na bazie danego tekstu, czy problemu…koniecznie w grupach (a co najmniej w parach). Praca nad tekstem zaliczeniówki z drugim człowiekiem wyzwala m.in. kreatywność. Przed przystąpieniem do napisania pracy zaliczeniowej, wszystkie osoby z grupy powinny zapoznać się z danym materiałem (np. rozdziałem w książce, artykułem, krótką notatką, zagadnieniem problemowym wyrażonym w formie twierdzenia lub pytania). Dalszy etap to zebranie grupy (fizyczne lub wirtualne, np. za pośrednictwem komunikatorów internetowych, czy portali społecznościowych)  i wspólna praca bez materiałów. Chodzi o to, aby każdy z uczestników grupy wyraził swoje zdanie, sąd, opinię, refleksję na temat materiału do opracowania. Dyskusja pobudza kreatywność i utrwala to co zostało uprzednio przeczytane. Dodatkowo pozwala na dane zagadnienie spojrzeć z perspektywy kogoś innego, ewentualnie zrozumieć problem w sytuacji, gdy materiał jest niezrozumiały. Prace projektowe jako forma pisania pracy zaliczeniowej realizowane na zasadzie dzielenia się materiałem do opracowania (jeden student opracowuje dany wątek, drugi kolejny etc. i na końcu łącza zagadnienia), nie jest pisaniem kreatywnym pracy zaliczeniowej. Tym sposobem omówiono ciekawą odmianę metodę pisania kreatywnego, która nazywa się zapisem spontanicznych myśli.

Mind-map w trakcie pisania pracy

Kolejna ciekawa metoda to mapy mentalne. Szczególnie użyteczne, gdy student nie wie, jak rozpocząć pisanie. Pierwsze skojarzenie z danym tematem stanowi hasło główne. Do hasła głównego tworzy się kolejne skojarzenia, a do tych ostatnich następne. W ten sposób powstaje swoisty plan pracy (np. zaliczeniowej, czy magisterskiej)  w formie mapy.

 

Kryteria naukowe pracy licencjackiej

„Naukowość” pracy licencjackiej

Pisanie pracy licencjackiej wiąże się z zastosowaniem w niej metod naukowych. Aspekt naukowy pracy licencjackiej, czy magisterskiej urzeczywistnia się w rozdziale metodologicznym (dodatkowo sygnalizowany jest we wstępie i – z reguły – w zakończeniu poprzez weryfikację założeń badawczych). Zatem za postępowanie naukowe dyplomanta uznać należy m.in.:

  • diagnozę problemu badawczego,
  • wysunięcie postulatów badawczych,
  • sformułowanie hipotez,
  • wyodrębnienie zmiennych i wskaźników,
  • opis instrumentarium badawczego (metody, techniki i narzędzia badawcze).

Typy kryteriów naukowości w pracach licencjackich

pisanie licencjatuW przypadku prac promocyjnych, można mówić o dwóch rodzajach kryteriów naukowości:

  • formalnym (odnosi się do obostrzeń dotyczących formy pracy, z reguły chodzi głównie o dostosowanie tekstu do wymagań edycyjnych uczelni, załączenie oświadczeń etc.),
  • merytorycznym (najprościej rzecz ujmując – dotyczy treści budujących licencjat).

Kryteria merytoryczne licencjatu to:

  • unikalność treści: nawet jeżeli praca ma charakter odtwórczy (bazuje wyłącznie na źródłach), teksty wykorzystywane do opracowania własnej pracy licencjackiej powinny być zinterpretowane, a nie przepisane; to podkryterium jest szczególnie ważne w przypadku skanowania pracy w systemie antyplagiatowym;
  • kompletność, którą utożsamia się bardzo często z „wyczerpaniem tematu” – niekiedy temat jest tak aktualny i szeroko eksploatowany w teorii i praktyce, że przekracza kryterium formalne konkretnej liczby stron (np. 80). W takiej sytuacji warto w zakończeniu pracy zamieścić w jednym z akapitów elegancką wzmiankę na temat popularności tematyki i zamiaru kontynuowania pracy badawczej w zakresie podjętego tematu w przyszłości (np. w pracy magisterskiej, czy pracy naukowej – przygotowanie artykułów naukowych etc.);
  • oryginalny, chwytliwy temat: niektóre tematy cieszą się ogromną popularnością, do takich zaliczyć można np. instrumenty motywowania materialnego i niematerialnego w organizacji. Promotor i recenzent pracy licencjackiej, którzy po raz n-ty czytają o motywacji w organizacji mogą być poirytowani. Oczywiście równocześnie problem motywacji jest rozwojowy i pojawiają się nowe ciekawe rozwiązania w firmach, o których należy pisać i mówić. Stąd, jeżeli chcemy zająć się tematem „oklepanym”, dołóżmy wszelkich starań, aby tytuł pracy był chwytliwie sformułowany;
  • baza źródłowa (literaturowa): dobrze dobrana i opisana. Każda praca licencjacka powinna posiadać bogatą literaturę źródłową zdywersyfikowaną, a więc nie tylko: książki, rozdziały w książkach, ale również: artykuły z czasopism – polskich i zagranicznych, komunikaty konferencyjne, raporty, analizy, źródła internetowe;
  • właściwa struktura: co najmniej 3 rozdziały, po 3 podrozdziały. Część teoretyczna równoważna pod względem objętości części badawczej. Znakomicie, gdy część badawcza jest obszerniejsza od tej pierwszej.

Kryteria formalne pracy licencjackiej:

  • transparentny styl pracy: piszemy w trzeciej osobie, np. „w niniejszej pracy pokazano”, „praca została napisana w układzie trzech rozdziałów”, „autor w pracy przyjął następująca definicję” etc. Należy unikać powtarzających się wyrazów i korzystać z baz synonimów. Nie używamy stylu potocznego;
  • logiczny układ pracy: treści mogą być prezentowane od ogółu do szczegółu lub odwrotnie. Zasada ta ma zastosowanie również do planu pracy licencjackiej. Jeżeli rozdział pierwszy składa się z 3 podrozdziałów, to kolejny rozdział może być obszerniejszy o 1 podrozdział. Niedopuszczalna jest sytuacja, gdy rozdział pierwszy składa się z 3,4 podrozdziałów, a ostatni z 7-8.
  • tekst ujednolicony pod względem edycyjnym: jednolita czcionka, nagłówki, przypisy, styl numeracji etc.

Efekt triangulacji danych cz. I

Analiza danych w pracy dyplomowej  – triangulacja danych

Istotą strategii triangulacji danych jest analizowanie  w pracy dyplomowej informacji pochodzących z wie­lu źródeł. Genezy pojęcia należy doszukiwać się w starożytnej nawigacji oraz geodezji. Wówczas triangulacja oznaczała rodzaj pomiarów, które wykonywano celem określenia względnego położenia wy­branych punktów w przestrzeni. Uogólniając, pomiar ten polega na lokaliza­cji danego punktu na podstawie dwóch in­nych punktów, leżących w określonej odle­głości od siebie. Punkty tworzą trójkąt, a po­miar kątów i jednego z boków tego trójkąta jest wykorzystywany do określenia położe­nia danego punktu.

Systematyka triangulacji

Można mówić o triangulacji:

  • danych (porównywanie badań prowadzonych w różnych grupach, w odmiennym horyzoncie czasowym i w różnych miejscach),
  • badaczy (badania prowadzone są przez wielu badaczy),
  • teorii (wykorzystywa­nie różnych koncepcji teoretycznych do wytłumaczenia badanego zjawiska/problemu),
  • metodologii (jednoczesne stosowanie metod badawczych ilościowych i jakościowych).

Triangulacja współcześnie, pisanie pracy dyplomowej badawczej z wykorzystaniem triangulacji danych

Wykorzystanie tej metody ułatwia pisanie prace dyplomowe badawcze (wyniki badań własnych) dzięki temu narzędziupisanie prace dyplomowe empiryczne stają się wiarygodniejsze. Współcześnie, przez triangulację rozumie się strategię badawczą  i zabieg metodologiczny (nierzadko nieświadomie wykorzystywany przez dyplomantów), który w założeniu ma przyczynić się do zwiększenia rzetelności, zaufania i trafności rezultatów badania naukowego, jak również uwiarygodnić zbieranie danych dzięki uwzględnieniu więcej niż dwóch źródeł. W rezultacie poznanie naukowe staje się pełniejsze.  To samo zjawisko rozpatrywane w pracy dyplomowej jest badane przy pomocy odmiennych modeli i instrumentów pomiarowych. Fundamentem tak definiowanej triangulacji jest przekonanie, że zastosowanie więcej niż dwóch źródeł empirycznych umożliwia trafnie ująć specyficzny aspekt badanego zjawiska, przy czym każdy z nich wnosi do badania swego rodzaju obciążenie (może generować błąd pomiarowy, z którym badacz powinien się liczyć).

Definicje triangulacji danych

W ujęciu Flicka triangulacja to z jednej strony „(…) naiwno-pragmatyczne łączenie metod” i „krytyczny proces ich selekcjonowania oraz ciągłego sprawdzania podejmowanych decyzji metodologicznych”.  Cohen i Manion zdefiniowali triangulację jako starania ukierunkowane na precyzyjniejsze wyjaśnienie wielowymiarowości ludzkiego zachowania poprzez badanie go z różnych punktów widzenia. O’Donoghue i Punch akcentują kwestię prawidłowości i tendencji, których pozyskanie jest możliwe na drodze zastosowania tej strategii metodologicznej. Altrichter wskazuje, że triangulacja umożliwia wyczerpującą i drobiazgową analizę zjawiska analizowanego na przykład w pracy dyplomowej. Thurmond wśród korzyści z zastosowania triangulacji danych wymienia m.in. „zwiększenie zaufania do otrzymanych wyników, tworzenie nowych sposobów wyjaśniania zjawiska, odkrywanie danych unikatowych, możliwość integrowania teorii czy lepsze rozumienie tego, co się badan”. Sprzężenia zwrotne zachodzące między zbiorami danych mogą mieć kierunek dodatni (dane wzajemnie się uzupełniają) lub ujemny (dane stoją wobec siebie w sprzeczności). W każdym przypadku, skutkiem jest pogłębione wyjaśnienie diagnozowanego zjawiska stanowiącego przedmiot dociekań badawczych w pracy dyplomowej.  Efekt triangulacji danych zaprezentowano na rysunku 1.

pisanie prace dyplomowe traingulacja danych

RYS. 1. Rezultat triangulacji danych

Meritum  triangulacji stanowi zatem branie pod uwagę zasady różnorod­ności niezależnych źródeł danych, badaczy, strategii, teorii, jak również metodologii, i przy jej praktycznym wykorzystaniu poszukiwanie właściwego uzasadnienia. Z punktu widzenia metodologii, to jednorazowa procedura, polegająca na analizowaniu wyłącznie jednego zjawiska i względem jednego  pytania badawczego. Umożliwia pomiar konkretnej cechy, ale nie ma zastosowania w badaniach, które ukierunkowane są na poznanie dynamiki jakiegoś zjawiska i jego holistyczny opis.

Celowość i rezultat zastosowania triangulacji danych

Powiązanie odmiennych podejść  w jednym badaniu umożliwia badaczowi częściowe pokonanie braku precyzji wynikającej z zastosowa­nia jednej tylko metody i przeprowadzenia badań wyłącznie przez jednego badacza. Testowanie tej samej hipote­zy przy wykorzystaniu odmiennych metod pozwala na zredukowanie ryzyka błędu będącego następstwem ograniczeń  i wad konkretnych technik badawczych, a analogia pozyskanych rezultatów pozwala uznać otrzymane dane za trafne. Innymi słowy, triangulacja jest „procedurą pozwalającą uchwycić to, co wspólne w danych pochodzących z różnych źródeł, i dzięki temu zmniejszyć bądź ograni­czyć błąd wnioskowania”.

Więcej…

  • V. Thurmond, The point of triangulation, „Journal od Nursing Scholarship” 2001, nr 33.
  • Ch. Franfort-Nachmias, D. Nachmias, Metody badawcze w naukach społecznych, Zysk, Poznań 2001.
  • E. Hornowska, A.I. Brzezińska, K. Kaliszewska-Czeremska, K. Appelet, J. Rawecka, A. Bujacz, Paradoskalny efekt triangulacji?, „Edukacja” 2012, nr 4.
  • H. Altrichter, A. Feldman, P. Posch, B. Somekh, Teachers investigate their work. An introduction to action research across the professions, Routledge, London 2006.
  • K.N. Denzin, S.Y. Lincoln, Introduction. Entering the field of qualitative research [in:] K.N. Denzin, S.Y. Lincoln (ed.), Handbook of Qualitative Research, Sage Publications, Thousand Oaks 1994.
  • K.N. Denzin, The research act in socjology, Butterworth, London 1970.
  • K.N. Denzin, Triangulation [in:] J.P. Keeves (ed.), Educational research, methodology, and measurement: an international handbook, Pergamon Press, Oxford 1988.
  • L. Bagrow, History of Cartograohy: revised and enlarged by R.A. Skelton, Harvard University Press, Cambridge 1964.
  • L. Cohen, L. Manion, Research methods in education, Toutledge, London 1986.
  • T. O’Donoghue, K. Punch, Qualitative educational research in action: doing and reflecting, Routledge, London 2003.
  • U. Flick, Jakość w badaniach jakościowych, PWN, Warszawa 2011.

Pisanie prac cena – ceny na rynku pisarskim

Cena za stronę, a cennik usług

pisanie prac cena za stronęWiele firm redakcyjnych oferuje pisanie prac cena za stronę wzorcowej dyplomówki, czy magisterki jest mocno zróżnicowana, podobnie jak sama jakość oferowanych usług redakcyjnych. Stawka za przygotowanie strony w naszym serwisie waha się w granicach 19 zł strona czystego tekstu z przypisami, 23 zł strona tekstu z elementem graficznym. Z przglądu oferty innych serwisów i ogłoszeń osób prywatnych wynika, że ceny rynkowe wahają się  w granicach od 10 zł do 35 zł za stronę tekstu. Niektóre serwisy redakcyjne umieszczają cennik swoich usług na stronie internetowej. To rozwiązanie zaświadcza o jawnej polityce cenowej i równym traktowaniu Klientów. Ponadto w cenniku znaleźć można szczegóły oferty, zakres usługi, zasady rozliczania.

Zapoznając się z ofertami niektórych serwisów znajdziecie Państwo informacje, że cen nie podano, gdyż zamówienie musi wpierw zostać wycenione. Inaczej rzecz ujmując, wraz ze wzrostem trudności w redagowaniu pracy, wzrasta cena. W sytuacji, gdy jesteście Państwo gotowi na zlecenie napisania pracy za stawkę 35 zł od strony, warto zadbać o to, aby mieć pewność, że zredagowany tekst jest całkowicie unikalny. W jaki sposób zweryfikować oryginalność zamówionego tekstu? Zapewne większości na myśl przychodzi popularny system antyplagiatowy. Faktycznie, jest to jeden z najefektywniejszych sposobów sprawdzenia oryginalności pracy, aczkolwiek wyłącznie promocyjnej (a więc: licencjackiej, mgr i inżynierskiej). Raport może nie wykazać podobieństwa w przypadku prac zaliczeniowych: kontrolnych, rocznych, czy semestralnymi.

Zaliczka

Zaliczka uiszczana na konto firmy za zredagowanie zamówionego tekstu nie powinna być zbyt wysoka. Jest w znakomitej większości przypadków konieczna, gdyż każda profesjonalna firma ceni swój czas i nie zajmuje się zamówieniem, które jest niepewne (poświęcenie czasu na napisanie koncepcji, kompletację materiału bibliograficznego etc.) Rzetelny serwis umożliwi zapoznanie się z  częścią przygotowanego tekstu przed ostateczną finalizacją zamówienia. Składając zlecenie na tekst warto wskazać własną bibliografię (znakomicie, gdy narzuci je wykładowca); przekazać jak największą ilość wytycznych, a nawet opisać własną koncepcję. Postępując w ten sposób, zwiększa się szansa, iż serwis redakcyjny oferuje prace unikalne i pisane faktycznie dla konkretnego klienta.

Tabele krzyżowe (kontyngencji) w pracy dyplomowej

Cel stosowania tabel krzyżowych w pracy dyplomowej

Pisanie pracy dyplomowej badawczej wiąże się z prezentacją wyników. Szczególnie użyteczna metodą analizy danych jest badanie tabel krzyżowych, tzw. tablic kontyngencyjnych. Tabele dają możliwość łącznego przedstawienia i opisania dwóch lub większej ilości zmiennych nominalnych (np. płeć, miejsce zamieszkania, preferencje) i nie będących zmiennymi nominalnymi (np. prędkość samochodu, wiek, wzrost, liczba osób w gospodarstwie domowym etc.) Z reguły przedstawia się je w formie macierzy. Każda komórka prezentuje dane ilościowe w postaci liczbowej (tj. kombinacja pozyskanych wyników badań).

Przykład tabeli krzyżowej możliwej do wykorzystania w pracy dyplomowej

Tabela 1 prezentuje tablicę kontyngencji o rozmiarze 2 ×3. Grupa badawcza stanowiła 100 osób (N= 100, 100%). Zmienna gatunek filmowy ma trzy kategorie: horror, komedia, meolodramat. Kategorie są wzajemnie rozłączne i wyczerpujące, więc wartości w kolumnach sumują się do 100%. Druga zmienna płeć posiada dwie kategorie: kobieta i mężczyzna. Również i w tym przypadku wartości sumują się do 100%.  Każda z komórek może prezentować dane w ujęciu liczbowym i/lub procentowym respondentów posiadających daną kombinację cech.

TAB. 1. Przykład tabeli krzyżowej płci i ulubionego gatunku filmowego studentów uczelni XYZ

tabela krzyżowa w pracy dyplomowej

Z danych zestawionych w tabeli korelacyjnej można odczytać, iż udział w badaniu wzięło 57 kobiet i 43 mężczyzn. Pozwalają one na pozytywne zweryfikowane następujących przykładowych założeń badawczych: „kobiety (studentki) częściej niż mężczyźni (studenci) preferują komedie”, „studenci (kobiety i mężczyźni”) wolą melodramaty od horrorów” i na negatywne zweryfikowanie następujących testowych założeń badawczych: „mężczyźni (studenci) gustują częściej niż kobiety w horrorach”, „studenci (kobiety i mężczyźni) chętniej oglądają horrory niż melodramaty”. Weryfikacji tej dokonano na podstawie statystyki opisowej, a konkretnie opisu tabelarycznego (i poniekąd również  na podstawie organoleptyki, czyli metody badawczej, która polega na sprawdzeniu właściwości badanego obiektu za pomocą zmysłów, w tym przypadku zmysłu wzorku). Opis tabelaryczny warto wzbogacić graficzną prezentacją wyników i/lub wyznaczeniem miar rozkładu. Zabieg ten umożliwi pełne podsumowanie zbioru danych i wyciągnięcie pewnych podstawowych wniosków i uogólnień na temat zbioru, tym samym weryfikowanych założeń badawczych.

Weryfikacja przyjętych w pracy dyplomowej założeń badawczych

Informacje liczbowe zaprezentowane  w tablicy umożliwiają ocenę modelu teoretycznego (założeń badawczych) i w konsekwencji wyprowadzenie (rozpisanie) wniosków (zweryfikowanie zgodności modelu teoretycznego ze stanem rzeczywistym). Zaletą tabel krzyżowych jest możliwość testowania istotności statystycznej wpływu rożnych czynników ujętych w tabeli i zależności, które miedzy nimi zachodzą. Tym samym, pozwalają one na zestawienie i sprawdzenie  założeń cząstkowych modeli szczegółowych (hipotezy robocze szczegółowe), jak również modeli ogólnych (hipotez badawczych głównych).

Model w pracy magisterskiej – pisanie prac magisterskich empirycznych

Pisanie prac magisterskich bazujących na modelach

Model to jedno z narzędzi poznania naukowego i pozanaukowego, nierzadko wykorzystywane w pracach magisterskich. Stanowi hipotetyczną konstrukcję, która w analizach wyobraża i odzwierciedla sprecyzowane cechy obiektu, przedmiotu, zjawiska i stanu rzeczy. Pozwala on na stworzenie systemu abstrakcyjnych pojęć, bardziej ogólnych niż teoria, może stać się jednak przyczynkiem teorii. Celem modeli jest zawężenie zjawisk, po to by uelastycznić proces tworzenia pojęć i wyjaśniania zagadnień podejmowanych w pracach magisterskich.

Model teoretyczny w pracy magisterskiej

Model teoretyczny jest konstrukcją hipotetyczną, która  odwzorowująca dany rodzaj rzeczywistości w sposób uproszczony i sprowadza jej właściwości  do powiązań  najistotniejszych, budowana w celach heurystycznych.  Weryfikacja modelu teoretycznego możliwa jest na drodze badania naukowego i zastosowania wybranego typu modelowania, czyli narzędzia analizy naukowej pozwalającego na pełniejsze zrozumienie fragmentu badanej rzeczywistości poprzez pozyskanie odkrywczych informacji o samym modelu na drodze zweryfikowania założeń badawczych przyjętych w pracy magisterskiej.

Modelowanie w pracy magisterskiej

Modelowanie ujmowane jako proces konstruowania modeli można przestawić jako szereg następujących po sobie czynności/etapów badawczych. Zaliczyć do nich należy:

  1. znajdowanie obrazowej (metaforycznej) analogii pomiędzy badanym przez magistranta zjawiskiem i niektórymi innymi podobnymi zjawiskami bardziej poznanymi;
  2. testowanie w sposób matematyczny i/lub nie matematyczny uzasadnienia znalezionego obrazu, jego odpowiedniości z obserwowaną rzeczywistością;
  3. wprowadzenie analogii w ramy logiczne, które umożliwiają sprawdzenie poziomu i zakresu odpowiedniości do danych rzeczywistych;
  4. sprawdzenie istoty, wartości analogii, czyli wychwycenie znaczenia dla modelu i praktyki tych zależności, które dotąd nie były rozpatrywane;
  5. formalna i nieformalna charakterystyka zaprojektowanego modelu w pracy magisterskiej(o ile jest to możliwe).

Pomocne przy formułowaniu modelu teoretycznego może być wykonanie następujących czynności:

  • studiowanie i analiza relacji zachodzących w rzeczywistości społecznej;
  • uproszczenie rzeczywistości społecznej do poziomu uzależnionego do potrzeb badań realizowanych w ramach pisania pracy magisterskiej;
  • analiza struktury rzeczywistości społecznej: jej elementów i zajmowanych przez nie pozycji;
  • analiza funkcjonowania zjawiska będącego przedmiotem dociekań badawczych niezbędnych do przygotowania magisterki w rzeczywistości społecznej (otoczeniu);
  • łącznie mniejszych modeli teoretycznych we wspólny (ogólny) model i jego optymalizacja;
  • wskazanie wielkości teoretycznych i praktycznych implikacji badanego zjawiska;
  • wpisanie badanego zjawiska w kontekst, czasookres, moment dziejowy (np. szersze zjawisko).

Wnioskowanie indukcyjne w trakcie pisania pracy magisterskiej

Ogólny model teoretyczny można wyprowadzić na drodze rozumowania indukcyjnego (tj. wnioskowania redukcyjnego, określanego jako wnioskowanie „od szczegółu do ogółu”), na podstawie stworzenie kilku lub kilkunastu cząstkowych modeli szczegółowych zaprezentowanych  w pracy magisterskiej – RYS. 1.

wnioskowanie indukcyjne pisanie pracy magisterskiej

RYS. 1. Wyprowadzanie ogólnego modelu teoretycznego  z cząstkowych modeli szczegółowych (wnioskowanie indukcyjne)

Wnioskowanie dedukcyjne w trakcie pisania pracy magisterskiej

Na drodze rozumowania dedukcyjnego (będącego w opozycji do rozumowania redukcyjnego i określanego jako wnioskowanie „od ogółu do szczegółu”), modele szczegółowe (o ile badacz decyduje się na ich zbudowanie) stanowią z reguły logiczne następstwo wyprowadzenia modelu ogólnego – RYS. 2.

wnioskowanie dedukcyjne pisanie prac magisterskich

RYS. 2. Wyprowadzanie cząstkowych modeli szczegółowych z modelu ogólnego (wnioskowanie dedukcyjne)

Jednym z najczęściej stosowanych w środowisku akademickim modeli jest model statystyczny, który wykorzystuje się do modelowania przyczynowego. Jego istota sprowadza się do interpretacji wyników statystycznych, czyli przeprowadzenia analizy wielowymiarowej w kategoriach przyczynowych. Testowanie modelu polega na sprawdzeniu, czy zaobserwowane powiązania między zmiennymi są wystarczająco zbliżone do przewidywanych przez model, aby uznać go za empirycznie potwierdzony, czy też odbiegają od przewidywań tak dalece, że model należy odrzucić. W konsekwencji, uzyskane porównanie strukturalne założeń teoretycznych z wynikami modelowania umożliwia zweryfikowanie przypuszczeń badacza na temat danego zjawiska. Gdy istnieje hipoteza odnosząca się do zależności zachodzącej pomiędzy pojęciami i gdy mają one charakter mierzalny, to wówczas można mówić o modelu operacyjnym.

 Więcej…
K. Duraj-Nowakowa, Model w badaniach naukowych – wizja całościowa, „Nauczyciel i Szkoła” 2010, nr 1-2.

J.M. Bocheński, Współczesne metody myślenia, W drodze, Poznań 1992.

Badanie naukowe, a pisanie pracy magisterskiej

Pierwsze kroki w napisaniu pracy magisterskiej badawczej

Momentem rozpoczynającym badanie naukowe jest postawienie problemu naukowego (będącegopisanie pracy magisterskiej badawczej tematem, przedmiotem badań realizowanych w pracy magisterskiej). Problem naukowy może w trakcie badania ewoluować. Tym samym, nie musi on być sprecyzowany ostatecznie na początku formułowania koncepcji magisterki. Sytuacja ta odnosi się przede wszystkich do zjawisk nowych, w żadnym lub małym stopniu eksploatowanych empirycznie. Ważną cechą badania naukowego na etapie studiów magisterskich jest jego uzasadnienie. Dotyczy ono po pierwsze, wpisania (umiejscowienia) problemu naukowego w obszarze danego zjawiska; po drugie, wskazania luki w badaniach dotychczas przeprowadzonych. W postawieniu problemu naukowego szczególnie użyteczną jest gruntowana analiza literatury przedmiotu badania, co niewątpliwie pomaga w ustaleniu i sprecyzowaniu problemu naukowego, a na dalszym etapie badania naukowego jego strukturalizację (np. wysunięcie szczegółowych postulatów badawczych, sformułowanie hipotez lub postawienie tezy, dobór instrumentarium badawczego).

Okoliczności badania naukowego inicjowanego celem napisania pracy magisterskiej 

Badanie naukowe podejmowane jest w następujących okolicznościach:

  • odkrycie do momentu zainicjowania badania naukowego nie ustalonych nowych zależności, które nie były wcześniej przedmiotem zainteresowań badawczych m.in. innych magistrantów;
  • poddanie w wątpliwość istniejącego materiału i jego twierdzenia i chęć wykazania w pracy magisterskiej innej zależności, która z powodzeniem (docelowo) może podważyć prawdziwość tego materiału;
  • rozszerzenie istniejących opublikowanych w całości lub częściowo rezultatów badań (uzupełnienie doniesień o nowe, istotne dla nauki fakty i zależności);
  • aktualizacja lub potwierdzenie funkcjonowania istniejących wyników badań nie tylko w pracach magisterskich, w celu zaprzeczenia ich dezaktualizacji.

Badania naukowe można zdefiniować w znaczeniu szerokim, średnim i wąskim:

  • W ujęciu szerokim to całokształt działań  realizowanych w pracy naukowej (a tą niewątpliwie jest pisanie pracy magisterskiej),  od momentu zainicjowania i postawienia problemu badawczego, aż do opracowania materiałów naukowych (z wyłączeniem czynności wchodzących w etap redagowania tekstu naukowego – pracy magisterskiej,  jego korekty i oceny). Niekiedy badanie naukowe w tym aspekcie sprowadza do: poszukiwania i krytyki literatury tematu wykorzystywanej w trakcie opracowywania pracy magisterskiej; przeprowadzenie badania/badań przy wykorzystaniu wybranych metod roboczych oraz opracowanie materiału naukowego, które prowadzi do ustalenia wyników badań.
  • W ujęciu pośrednim oznacza praktyczne zastosowanie metod roboczych, kompletowanie materiału naukowego/badawczego i opracowywanie go;
  • W ujęciu wąskim – to badania właściwe, które polegają na aplikacyjnym zastosowaniu metod roboczych podczas zdobywania materiału naukowego (bez jego opracowywania).

Pisanie pracy magisterskiej zawierającej rozdział metodologiczny wymaga elementarnej wiedzy z metodologii. Można ją pozyskać w trakcie seminariów, wykładów dotyczących podstaw metodologicznych badań własnych lub zapoznając się z literaturą fachową.

logika badania naukowego

RYS. 1. OGÓLNA LOGIKA BADANIA NAUKOWEGO 

Pisanie pracy magisterskiej: część badawcza prac dyplomowych, mgr – co to oznacza?

Przyszłość teoretycznych prac dyplomowych, pracy magisterskiej przeglądowej

Można przypuszczać, że w niedalekiej przyszłości prace licencjackie i magisterskie nie uwzględniające badań (wątku empirycznego) nie będą dopuszczone do recenzji, a w konsekwencji obrony. Prace typowo teoretyczne są pracami odtwórczymi. Opracowuje się je na podstawie literatury tematu.

Część badawcza w pracy magisterskiej

Wątek badawczy, empiryczny, czy też metodologiczny (używa się różnorodnych określeń) to tzw. „własny wkładpisanie pracy magisterskiej badania studenta w pracę”. Tę część pracy można podzielić z kolei na dwie kategorie

  1. Założenia metodologiczne badań własnych
  2. Prezentacja i analiza wyników badań własnych.
  • Część 1 (założenia) to z reguły: określenie celu pracy, problemów badawczych, hipotez; metod, technik i narzędzi badawczych. Niekiedy w tym miejscu charakteryzuje się również teren badań i prezentuje sposób ich organizacji.
  • Część 2 (prezentacja i analiza) sprowadza się po pierwsze od charakterystyki badanej grupy, a po drugie do ukazania w formie tekstowej i graficznej wyników badań. Bardzo częstym błędem, który popełniają studenci jest ograniczenie się wyłącznie do prezentacji wyników w formie graficznej i opisanie ich w formie tekstowej, z pominięciem ich ANALIZY. Zaleca się, aby na jednej stronie znajdował się jeden element graficzny zajmujący około 1/4 jej objętości, pozostałą część strony należy zapełnić tekstem, czyli zanalizować wyniki. Analiza polega na dociekaniu i poszukiwaniu odpowiedzi, dlaczego wyniki są takie, a nie inne. Czego są rezultatem? Co może je warunkować? Z jakimi innymi (pokrewnymi) zjawiskami są związane? W jaki sposób wpływa na nie bieżąca sytuacja społeczno-gospodarcza etc.

Baza danych dla części badawczej

Część empiryczna dyplomówki niekoniecznie musi być oparta na badaniach ankietowych, czy wywiadzie. W praktyce można wykorzystać różnorodne metody ilościowe i jakościowe. Co więcej, badania własne można zrealizować na podstawie analizy danych wtórnych (bazy danych statystycznych), czy case study (studium przypadku).