Praca podyplomowa, czyli o sztuce kondensowania treści

Pisanie pracy podyplomowej

Praca podyplomowa różni się od pracy dyplomowej, czy magisterskiej przede wszystkim objętością. Nie oznacza to, że pisanie pracy podyplomowej jest mniej czasochłonne. Praca podyplomowa to dzieło zawierające się na 20-45 stronach, które składa się ze wstępu, części zasadniczej i zakończenia (plus bibliografia, załączniki, spisy elementów graficznych i ewentualnie aneks). Pod względem struktury ma wiele wspólnego z pracą magisterską.

Jak napisać dobrą pracę podyplomową?

Istotą studiów podyplomowych jest uzupełnienie wiedzy w konkretnym zakresie. W tym kontekście studia podyplomowe z założenia mają ugruntować wyspecjalizowaną wiedzę. Praca podyplomowa ma być odzwierciedleniem tej specjalizacji. Nie jest to miejsce na obszerne rozważania teoretyczne. Bardzo dobrze postrzegane są podyplomówki empiryczne, a w ostatnim czasie szczególnie te mające charakter projektowy.

Pisanie części teoretycznej

Skoro nie mamy miejsca na obszerne rozważania teoretyczne i wprowadzenie do części badawczej, w tym miejscu należy w zwięzły sposób zdefiniować pojęcia kluczowe dla danego tematu, nakreślić kontekst rozwoju danego zjawiska, czy problemu. Warto korzystać z najnowszej literatury. W ten sposób rozważania będą korespondowały z najnowszymi doniesieniami w danym zakresie. Część teoretyczna nie może być obszerniejsza od części badawczej. Podobnie jak w przypadku pracy dyplomowej, czy magisterskiej również i w pracy podyplomowej obowiązuje zasada proporcji.

Pisanie pracy podyplomowej – część empiryczna

Zasadniczo część empiryczną pracy podyplomowej tworzą dwa rozdziały. W pierwszym należy zaprezentować założenia badań własnych, w tym: cel pracy, przedmiot badań, problemy i hipotezy badawcze oraz opisać instrumentarium badawcze (metody, techniki i narzędzia). Często informacje te powiela się również we wstępie, a niekiedy również w zakończeniu (gdy Autor zdecydował się na weryfikowanie założeń badawczych właśnie w tym miejscu).

Rozdział drugi to prezentacja wyników badań własnych. Jest to zasadnicza część pracy podyplomowej. Własny wkład studenta. Część teoretyczna prawie zawsze jest odtwórcza (bazuje na źródłach literaturowych), część badawcza to element w pełni odautorski i oryginalny. O unikalności tej części można mówić nawet wówczas, gdy Autor w pracy dyplomowej przedstawia wyniki badań już opublikowanych, ale zestawionych i zaprezentowanych w nowy sposób. Przykład: wykorzystywanie danych Eurostatu, czy GUS-u celem próby weryfikacji przyjętej hipotez(y).

Wstęp i zakończenie w pracy podpyplomowej

Wstęp do prac promocyjnych, podobnie jak zakończenie najlepiej pisać po opracowaniu korpusu pracy, czyli rozdziałów zasadniczych. Nierzadko od studenta wymaga się przedstawienia wstępu na jednym z pierwszych seminariów. Rzadko kiedy wstęp w ostatecznej formie odzwierciedla pierwotną jego formę. Dlaczego? Ponieważ wiedza Autora na temat danego problemu ewoluuje wraz z opracowywaniem przez niego konkretnych części pracy. Natomiast zakończenie to miejsce na podsumowanie rozważań, zaprezentowanie wniosków cząstkowych i ogólnych. Na ich podstawie dokonuje się weryfikacji założeń badawczych (Autor odpowiada na problemy badawcze i weryfikujemy hipotezy). Jest to również miejsce na wprowadzenie elementu dyskusji. Oczywiście można stworzyć odrębny rozdział, w którym wyniki badań autorskich będą konfrontowane z wynikami innych badaczy. Trzeba mieć jednak świadomość, że większość recenzentów w pierwszej kolejności zapoznaje się ze wstępem, dalej z zakończeniem, a dopiero później ocenia część środkową, czyli rozdziały w pracy podyplomowej.